(Dân trí) - Cuộc đàm phán giữa công đoàn và ban lãnh đạo Samsung Electronics đổ vỡ, trong khi chính phủ Hàn Quốc cân nhắc áp dụng biện pháp trọng tài khẩn cấp để ngăn tác động tới kinh tế.

Các cuộc đàm phán cuối cùng giữa ban lãnh đạo và công đoàn của Samsung Electronics tiếp tục thất bại trong ngày 20/5, khiến các công đoàn tuyên bố sẽ tiến hành cuộc ngừng việc tập thể kéo dài 18 ngày từ thứ Năm (ngày 21/5). Chính phủ Hàn Quốc hiện được cho là đang cân nhắc áp dụng biện pháp trọng tài bắt buộc nhằm hạn chế tác động tới nền kinh tế.

Theo Chủ tịch công đoàn Choi Seung-ho, phía công ty và công đoàn đã kết thúc đàm phán vào khoảng 11h sáng 20/5 (giờ Hàn Quốc), sau nhiều ngày thương lượng căng thẳng dưới sự hòa giải của Ủy ban Quan hệ Lao động Quốc gia Hàn Quốc (NLRC), bắt đầu từ hôm 18/5.

Ông Choi cho biết các công đoàn đã đồng ý với phương án hòa giải mà NLRC đưa ra trong tối 19/5. Tuy nhiên, Samsung Electronics yêu cầu thêm thời gian để xem xét, khiến các cuộc thương lượng tiếp tục kéo dài sang ngày 20/5. Theo ông, NLRC cuối cùng đã chấm dứt phiên hòa giải khi phía công ty vẫn chưa đưa ra lập trường rõ ràng.

Các công đoàn khẳng định sẽ tiến hành ngừng việc tập thể theo đúng kế hoạch.

"Công đoàn sẽ bước vào cuộc ngừng việc tập thể từ ngày mai (21/5) như đã thông báo", ông Choi nói. "Chúng tôi cũng nhấn mạnh rằng sẽ tiếp tục nỗ lực tìm kiếm thỏa thuận ngay cả trong thời gian ngừng việc". 

Trong khi đó, Samsung Electronics bày tỏ tiếc nuối khi đàm phán đổ vỡ nhưng cho rằng nguyên nhân đến từ "những yêu cầu quá mức" từ phía công đoàn.

"Các cuộc đàm phán thất bại vì việc chấp nhận các yêu cầu quá mức của công đoàn có thể làm suy yếu những nguyên tắc quản trị cốt lõi của công ty", Samsung Electronics cho biết trong thông cáo.

Theo hãng, dù công ty đã chấp nhận phần lớn đề xuất liên quan đến tiền thưởng hiệu suất, công đoàn vẫn không nhượng bộ trong yêu cầu bồi thường cho các bộ phận kinh doanh đang thua lỗ ở mức "khó được xã hội chấp nhận". 

Tranh cãi chủ yếu xoay quanh cách phân bổ tiền thưởng hiệu suất tại bộ phận Device Solutions (DS) - đơn vị phụ trách mảng bán dẫn của Samsung.

Các công đoàn yêu cầu Samsung trích 15% lợi nhuận hoạt động để chi trả thưởng hiệu suất. Riêng với bộ phận DS, công đoàn đề xuất phân bổ 70% quỹ thưởng đồng đều cho tất cả các bộ phận bán dẫn, trong khi 30% còn lại được chia theo kết quả kinh doanh từng đơn vị.

Samsung phản đối đề xuất này do mảng đúc chip (foundry) và thiết kế chip của hãng vẫn đang thua lỗ. Theo công ty, việc tăng tỷ lệ chia đều sẽ làm suy yếu nguyên tắc trả thưởng dựa trên hiệu quả công việc.

"Công ty cho rằng việc từ bỏ nguyên tắc này có thể gây ảnh hưởng tiêu cực không chỉ với Samsung mà còn với các doanh nghiệp và ngành công nghiệp khác", hãng cho biết, đồng thời khẳng định sẽ tiếp tục tìm cách giải quyết tranh chấp.

Các công đoàn dự kiến bắt đầu ngừng việc từ ngày 21/5. Hơn 47.000 đoàn viên đã đăng ký tham gia. Trước đó, một tòa án địa phương tại Hàn Quốc đã chấp thuận một phần yêu cầu của Samsung nhằm ngăn chặn ngừng việc tập thể toàn diện, theo đó các bộ phận liên quan đến an toàn và ngăn ngừa hư hại wafer bán dẫn vẫn phải duy trì nhân sự tối thiểu trong thời gian này. 

Dù vậy, giới chuyên gia cho rằng nguy cơ gián đoạn nguồn cung vẫn rất lớn.

Theo truyền thông Hàn Quốc, Samsung đã nhận được nhiều câu hỏi từ khách hàng toàn cầu về khả năng ảnh hưởng tới chuỗi cung ứng bán dẫn. Thậm chí xuất hiện tin đồn Nvidia có thể từ chối nhận các sản phẩm được sản xuất trong thời gian công đoàn ngừng việc tập thể. 

Chính phủ Hàn Quốc hiện xem xét khả năng kích hoạt biện pháp "trọng tài khẩn cấp đối với hành động công nghiệp" - một trong những công cụ mạnh nhất để xử lý tranh chấp lao động.

Nếu một cuộc ngừng việc tập thể bị đánh giá có nguy cơ gây tổn hại cho nền kinh tế quốc gia hoặc ảnh hưởng lớn tới đời sống người dân, Bộ trưởng Lao động có thể kích hoạt biện pháp này, qua đó đình chỉ ngay hoạt động ngừng việc này trong 30 ngày.

Samsung Electronics hiện cũng tăng cường các biện pháp giảm thiểu thiệt hại. Công ty yêu cầu ít nhất 7.087 nhân viên tiếp tục làm việc tại các bộ phận liên quan đến bảo vệ wafer và an toàn sản xuất trong thời gian đình công. Một ngày trước đó, Tòa án quận Suwon đã ra phán quyết yêu cầu duy trì lực lượng lao động tối thiểu tại các khu vực này.

Tuy nhiên, ngay cả khi chính phủ áp dụng biện pháp trọng tài khẩn cấp, thiệt hại kinh tế vẫn được dự báo rất lớn. Giới phân tích ước tính Samsung có thể thiệt hại khoảng 1.000 tỷ won (663 triệu USD) mỗi ngày nếu hoạt động sản xuất bị ảnh hưởng. Nếu cuộc ngừng việc tập thể kéo dài đủ 18 ngày, tổng thiệt hại có thể lên tới 100.000 tỷ won.

Đà phục hồi lợi nhuận gần đây của Samsung cũng có nguy cơ bị ảnh hưởng.

Trong quý I năm nay, Samsung Electronics ghi nhận lợi nhuận hoạt động đạt 57.200 tỷ won, tăng 756% so với cùng kỳ năm trước, chủ yếu nhờ nhu cầu chip nhớ tăng mạnh.

Trong ngành bán dẫn, giao hàng đúng hạn đóng vai trò sống còn. Nếu sản xuất bị gián đoạn, nhu cầu chip nhớ có thể chuyển sang các đối thủ như SK hynix và Micron. Việc nguồn cung từ Samsung suy giảm cũng có thể đẩy giá DRAM tăng mạnh.